REACH & afval

Wat is REACH?

REACH staat voor Registration, Evaluation, Authorisation and Restriction of Chemicals. De Europese verordening (EG) nr. 1907/2006 heeft drie doelen: bescherming van de menselijke gezondheid en het milieu, bevordering van het vrij verkeer van stoffen in de interne markt, en vervanging van de meest gevaarlijke stoffen door veiligere alternatieven.

De vier pijlers van REACH zijn registratie, evaluatie, autorisatie en beperking. Fabrikanten en importeurs die jaarlijks meer dan één ton van een stof in de EU op de markt brengen, moeten die stof registreren bij het Europees Chemische Agentschap (ECHA).

Voor wie geldt REACH?

REACH geldt voor fabrikanten, importeurs en downstreamgebruikers van stoffen, mengsels en artikelen. Een downstreamgebruiker is een bedrijf dat een stof of preparaat gebruikt in een eigen proces of product. Onder artikelen vallen objecten met vorm, oppervlakte of structuur, zoals batterijen, verpakkingen, elektronica en kunststofonderdelen.

Als afnemende partij moet u de leveranciersinformatie volgen die in het veiligheidsinformatieblad staat, en u moet uw eigen gebruik doorgeven als deze niet door de registratie wordt gedekt.

REACH en afval

Afval valt zelf buiten REACH, maar zodra een materiaal de einde-afvalstatus bereikt gelden de REACH-verplichtingen weer volledig. Dat is met name van belang bij recycling en hergebruik: een secundaire grondstof of gerecycled product moet voldoen aan dezelfde eisen als een nieuw geproduceerde stof.

Voor einde-afval gelden vier criteria: er is een gebruikelijke toepassing, er is een markt of vraag, het materiaal voldoet aan technische eisen, en het gebruik levert geen ongunstige gevolgen op voor milieu of gezondheid.

Zeer Zorgwekkende Stoffen (SVHC)

SVHC's zijn stoffen met ernstige eigenschappen, bijvoorbeeld kankerverwekkend, mutageen of reprotoxisch (CMR), persistent en bioaccumulerend (PBT/vPvB), of vergelijkbare zorgwekkende effecten. ECHA beheert de kandidatenlijst met SVHC's.

Leveranciers van artikelen met meer dan 0,1 gewichtsprocent SVHC hebben een informatieplicht richting afnemers en consumenten. Daarnaast moeten fabrikanten en importeurs van dergelijke artikelen sinds 2021 een melding doen in de SCIP-database van ECHA.

Voor afval betekent dit dat recycling van artikelen met SVHC's kan leiden tot verontreiniging van nieuwe producten. Soms is gespecialiseerde verwijdering of reiniging nodig voordat hergebruik verantwoord is.

Autorisatie en restricties

Bijlage XIV van REACH bevat stoffen waarvoor een autorisatie nodig is voordat ze gebruikt mogen worden, zoals bepaalde chroom VI-verbindingen en ftalaten. Bijlage XVII beperkt of verbiedt specifieke toepassingen van stoffen in artikelen en preparaten.

Deze lijsten bepalen mee welke afvalstromen ontstaan en hoe die verwerkt mogen worden. Een recyclingproces mag bijvoorbeeld geen stoffen opleveren die een REACH-beperking overtreden.

Praktische aandachtspunten

Inventariseer welke stoffen en artikelen met SVHC's uw bedrijf inbrengt, gebruikt of afvoert. Vraag leveranciers om actuele veiligheidsinformatiebladen en SVHC-informatie, en bewaar documentatie over samenstelling, herkomst en bestemming. Controleer of een gerecycled eindproduct voldoet aan REACH-restricties en geen onaanvaardbare blootstelling aan zorgstoffen geeft.